Nhiều người nhắn cho mình rằng: “Anh ơi, em có thể tự học Data Analyst được không?”
Câu trả lời của mình là: Có. Hoàn toàn có thể!
Mình đã gặp rất nhiều bạn đi lên từ con số 0. Có bạn học kinh tế, marketing, logistics, thậm chí có bạn từng làm sale, nhân sự hay giáo viên tiếng Anh. Sau một khoảng thời gian nghiêm túc học tập và thực hành, các bạn vẫn có thể chuyển sang làm Data Analyst.
Nhưng mình cũng phải nói thật rằng: tự học không hề dễ.
Không khó vì kiến thức quá phức tạp, mà khó vì đa số mọi người không biết nên học cái gì trước, học như thế nào và làm sao để đi đủ lâu mà không bỏ cuộc giữa chừng.
Data Analyst là một nghề rất tốt nếu bạn muốn xây dựng một sự nghiệp bền vững. Công việc này giúp bạn phát triển tư duy logic, khả năng giải quyết vấn đề và có cơ hội làm việc ở rất nhiều lĩnh vực khác nhau. Nhưng để đi được với nghề, bạn cần nhìn nó như một hành trình dài hạn chứ không phải kiểu “học vài tháng là đổi đời”.
NẾU TỰ HỌC DATA ANALYST, NÊN ĐI THEO LỘ TRÌNH NÀO?
Đây là lộ trình mình thường khuyên các bạn mới bắt đầu:
1. Học tư duy trước khi học công cụ
Sai lầm phổ biến nhất là lao vào học SQL, Power BI hay Python ngay lập tức nhưng lại không hiểu bản chất việc phân tích dữ liệu để làm gì.
Một Data Analyst không phải người ngồi làm dashboard cho đẹp.
Công việc quan trọng nhất là hiểu business đang gặp vấn đề gì, tìm dữ liệu phù hợp, phân tích và đưa ra insight giúp doanh nghiệp ra quyết định tốt hơn.
Vì vậy ở giai đoạn đầu, hãy tập suy nghĩ theo hướng:
– Doanh nghiệp đang có vấn đề gì?
– Chỉ số nào phản ánh vấn đề đó?
– Dữ liệu nào cần để kiểm tra giả thuyết?
– Kết quả phân tích có thể giúp ra quyết định gì?
Nếu thiếu phần tư duy này, bạn sẽ rất dễ rơi vào tình trạng “biết dùng tool nhưng không biết phân tích”.
2. Học Excel và Google Sheets thật chắc
Nhiều bạn xem thường Excel vì nghĩ rằng nó cơ bản.
Nhưng thực tế ở doanh nghiệp, Excel vẫn được dùng rất nhiều.
Hãy học kỹ:
– Các hàm xử lý dữ liệu
– Pivot Table
– Data Cleaning
– Lookup
– Logic IF
– Tổng hợp và trình bày dữ liệu
Quan trọng hơn là phải làm thật nhiều bài tập thực tế. Chỉ xem video thôi sẽ rất nhanh quên.
3. Học SQL
Đây gần như là kỹ năng bắt buộc.
Bạn cần hiểu:
SELECT, WHERE, GROUP BY, JOIN, Subquery, Window Function
Khi học SQL, đừng chỉ cố nhớ syntax. Hãy tập suy nghĩ xem mình đang cần lấy dữ liệu gì để trả lời business question nào.
Ví dụ:
– Khách hàng nào mua nhiều nhất?
– Tỷ lệ hoàn đơn theo từng khu vực?
– Sản phẩm nào đang giảm doanh thu?
SQL chỉ là công cụ để truy xuất dữ liệu phục vụ việc phân tích.
4. Học visualization và dashboard
Sau khi biết xử lý dữ liệu, bạn cần học cách kể chuyện bằng dữ liệu.
Đây là lúc học:
Power BI / Tableau / Google Looker Studio
Nhưng dashboard đẹp chưa chắc là dashboard tốt.
Một dashboard tốt là dashboard giúp người xem ra quyết định nhanh hơn.
Rất nhiều bạn mới học thường cố nhét thật nhiều chart vào một trang nhưng cuối cùng lại không có trọng tâm. Hãy luôn nhớ rằng dashboard phục vụ business chứ không phải phục vụ cảm xúc của người làm dashboard.
5. Làm project thực tế
Đây là phần cực kỳ quan trọng.
Rất nhiều bạn học xong nhưng không có project nên khi đi phỏng vấn rất khó chứng minh năng lực.
Project không cần quá phức tạp.
Quan trọng là:
– Có business context rõ ràng
– Có tư duy phân tích
– Có insight
– Có đề xuất hành động
Một project đơn giản nhưng phân tích sâu vẫn giá trị hơn một dashboard màu mè nhưng không giải quyết được vấn đề gì.
TỰ HỌC DATA ANALYST CẦN LƯU Ý ĐIỀU GÌ?
1. Đừng học lan man
Internet có quá nhiều tài liệu.
Hôm nay học SQL, mai nhảy sang Python, mốt xem Machine Learning, vài hôm sau lại học AI.
Kết quả là học rất nhiều nhưng không đi đủ sâu để làm được việc.
Người mới bắt đầu nên tập trung vào những thứ cốt lõi trước:
– Excel
– SQL
– Visualization
– Analytics Thinking
Chỉ vậy thôi đã đủ để đi xa rồi.
2. Học ít nhưng thực hành nhiều
Mình thấy nhiều bạn dành hàng trăm giờ xem video nhưng gần như không tự làm.
Data Analyst là nghề kỹ năng.
Nếu không tự tay xử lý dữ liệu, viết query, làm dashboard và giải quyết bài toán thực tế thì rất khó tiến bộ.
Có những thứ nhìn người khác làm thì thấy dễ, nhưng đến lúc tự làm mới nhận ra mình chưa hiểu bản chất.
3. Đừng quá ám ảnh với roadmap hoàn hảo
Không có lộ trình nào hoàn hảo cho tất cả mọi người.
Điều quan trọng nhất là BẮT ĐẦU và DUY TRÌ ĐỦ LÂU.
Nhiều bạn dành quá nhiều thời gian để, tìm khóa học tốt nhất, tìm roadmap chuẩn nhất, xem review, so sánh trung tâm
Nhưng lại chưa thực sự bắt đầu học nghiêm túc.
TẠI SAO CÓ NHỮNG NGƯỜI KHÔNG THỂ TỰ HỌC ĐƯỢC?
Cá nhân Vinh nghĩ có 3 lý do chính.
1. Thiếu tính kỷ luật
Tự học đồng nghĩa với việc không ai nhắc bạn học.
Sau giờ làm, sau một ngày mệt mỏi, việc ngồi xuống học thêm 2-3 tiếng thực sự không dễ.
Nhiều người có động lực lúc đầu nhưng không duy trì được đủ lâu.
2. Không biết mình sai ở đâu
Đây là vấn đề rất lớn.
Khi tự học, bạn thường không biết cách mình phân tích đã đúng chưa, dashboard có ổn không, tư duy business đã hợp lý chưa, project có đủ tốt để apply chưa…
Có những lỗi sai nếu không được feedback sớm thì bạn có thể lặp lại trong nhiều tháng.
3. Thiếu môi trường
Học một mình rất dễ nản.
Trong khi đó, nếu có môi trường học tập, mentor hoặc bạn bè cùng mục tiêu, bạn sẽ có động lực hơn rất nhiều.
Mình từng thấy nhiều bạn năng lực không hề kém, nhưng vì học quá cô đơn nên cuối cùng bỏ cuộc giữa chừng.
Vậy đăng ký khóa học có lợi ích gì?
Mình nghĩ khóa học không phải “phép màu” giúp bạn tự nhiên có việc.
Không có chuyện đóng tiền xong là thành Data Analyst.
Nhưng một khóa học tốt có thể giúp bạn:
+ Có roadmap rõ ràng
+ Tiết kiệm thời gian
+ Tránh học lan man
+ Được sửa sai sớm
++ Có mentor đồng hành
++ Có môi trường học tập
++ Được định hướng portfolio và CV
+++ Hiểu cách doanh nghiệp thực sự làm việc với dữ liệu
Đây cũng là điều mà khoá Data Analyst Coaching 1 on 1 của Vinh giải quyết. Thông tin chi tiết Vinh sẽ để ở cmt.
Điều quan trọng nhất không nằm ở video bài giảng.
Mà nằm ở việc có người giúp bạn đi đúng hướng và duy trì được hành trình đủ lâu.
Mình luôn nghĩ rằng tự học hay học khóa học đều không quan trọng bằng việc bạn có thực sự nghiêm túc với mục tiêu của mình hay không.
Có những bạn tự học rất giỏi và vẫn thành công.
Nhưng cũng có nhiều bạn cần một môi trường để đi nhanh hơn, đỡ mất phương hướng hơn.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng:
Data Analyst không phải cuộc chơi dành cho người học nhanh nhất.
Mà là dành cho người đủ kiên trì để đi đến cùng.
—————————-
Nếu bạn quan tâm đến khóa coaching giúp bạn trở thành Data Analyst trong vòng 6-8 tháng thì tham khảo ngay lộ trình này: http://link.unigap.io/lo-trinh-hoc-data-analyst Hoàn tiền nếu không có offer.
Nếu bạn muốn học Phân tích dữ liệu để phục vụ công việc thì tham khảo lộ trình Khóa Power BI Mastery: http://link.unigap.io/powerbi-mastery
Thành thạo Power BI sau 2 tháng, học ~ 2 giờ mỗi ngày, 18 buổi training, có 4 projects để luyện tập, áp dụng tư duy Design Thinking vào phân tích dữ liệu.
